Wat zo frappant is aan deze mythe, is dat er nog steeds trainingsinstituten zijn die dit doceren.
Stel dat u in de zaal zit en ú degene bent die steeds aangekeken wordt, zou ú dat prettig vinden?

Een gesprek
Er zit een kern van waarheid in deze mythe.
Het is belangrijk om te kijken en daardoor enig contact te maken. En daar houdt de waarheid van deze mythe op.
‘Aankijken’ is één ding, ‘kijken naar’ en dáárdoor in contact komen met de luisteraar is iets anders.

Verder is het essentieel om te praten mét uw luisteraars, om een vorm van interactie steeds aan te gaan: vragen stellen waarop ze met ‘ja’ kunnen reageren (knikken, mompelen), de gebiedende wijs gebruiken om hun aandacht op een bepaald punt of deel van een plaatje te richten, ‘overbruggingsuitdrukkingen’ die u helpen herkenbaarheden te vertellen zonder hen te vervelen: ‘U herkent vast uit eigen ervaring dat …’, ‘U kunt zich voorstellen hoe …’, ‘U heeft thuis bijna zeker ooit meegemaakt dat …’

Deze mythe gaat over ‘toespreken’. Wanneer u een speech, toespraak, betoog of lezing houdt, is de kans groot dat u ‘toehoorders’, of een ‘gehoor’, ‘zaal’ of ‘publiek’ tegenover u heeft.
De kans is even groot dat er nauwelijks contact is en dat u tegen deze groep praat … in plaats van — zoals u nu weet — mét.

Meer dan woorden
Uw contact is meer dan alleen maar met woorden.
Het gebeurt natuurlijk ook door uw non-verbale communicatie.

Dat is uw stem (de warmte, vriendelijkheid en afwisseling in het geluid, en vooral uw stiltes).

Het zijn uw functionele gebaren (vergeet dus de gewoontegebaren zoals de handen vastgeklemd over borst, buik of kruis), uw functionele beweging (niet ijsberen, maar een ontspannen gebruik van de beschikbare ruimte afgewisseld met stilstaan), een levendige mimiek (bewaar uw ‘pokerface’ voor … poker!), een afwisselende afstand (dichterbij, verder weg, maar vooral dichterbij vanwege de toegenomen contactmogelijkheid), en uiteraard uw oogcontact.

Kijk uw luisteraars allemaal aan. Zie iedereen.
Neem er de tijd voor, ontspan uw kaken en adem uit.

Als u op deze manier uitademt, krijgen uw luisteraars de indruk dat u glimlacht.
En als u glimlacht, denken zij dat u op uw gemak bent.
En als u op uw gemak bent, krijgen zij het gevoel dat u weet waar het over gaat, dat u zelfverzekerd bent, dat ze op u kunnen rekenen.

Al is de zaal groot, al schijnt het licht in uw ogen, kijk de zaal in van links naar rechts en van rechts naar links, dichtbij en verder weg, tot aan het eerste en tweede balkon!
Al kunt u hen moeilijk zien, toch krijgen z¡j de indruk dat u naar hen kijkt.
Dáár gaat het om!

Een bekwame spreker
Wat ¡s bekwaamheid bij een spreker?
Als u effectief presenteert, raakt de luisteraar betrokken bij de oplossingen die u aanbiedt, in zijn voordeel en dicht bij z¡jn huis, niet het huis van de spreker!
Het is waar dat de spreker die op een ogenschijnlijk ontspannen manier de indruk geeft boven zijn stof te staan daardoor geloofwaardigheid uitstraalt.
Het is waar dat de luisteraar dan een duidelijke boodschap krijgt en de motivering om een even duidelijke actie te nemen, al is het maar een gedachteverandering.
Bekwaamheid bij de spreker heeft kennelijk te maken met een flexibiliteit in zowel de verbale als de non-verbale communicatie.

Het is een spreker die weet korte, dynamische zinnen te gebruiken, de tegenwoordige tijd en positieve wendingen.
Hij weet woordbeelden te gebruiken voor zowel de visueel ingestelde luisteraars (die iets willen zien), als de auditief ingestelden (die iets willen horen), en de kinestheten (die willen over concepten en begrippen kunnen mijmeren, of lekker iets voelen).

Het is het inbouwen van de nodige herhaling vanuit verschillende invalshoeken zoals visueel, auditief of kinesthetisch zoals zojuist genoemd, of details voor de types die juist van details houden, het grote beeld voor degenen die zich op visie richten, of de gezelligheid en saamhorigheid die er is voor de sociaal ingestelden.
Bekwaamheid is een levendige lichaamstaal en het actueel inspelen op de luisteraar die er zit, de sfeer die heerst op het moment van de presentatie en de wending die spontaan ontstaat door de onverwachte sfeer in de zaal.

Voorbereiding op spontaniteit!
Eén gevaar van alles precies van tevoren voorbereiden — uit het hoofd leren — is dat u inderdaad iemand gaat aanstaren zodat u zonder verdere storing uw verhaal kunt afsteken.
Nog een gevaar: stel dat er iets verandert in de zaal, onder uw luisteraars, in de wereld van uw doelgroep, tussen het moment van voorbereiden en het moment van optreden.

Uw taak is om zo flexibel mogelijk te zijn binnen uw onderwerp en een duidelijke, eenvoudige boodschap over te dragen — vanuit het actuele contact met de luisteraars die er zijn op dát moment.

Angst of brandstof?
Als u bang bent om contact te maken, als u bang bent voor wat dan ook tijdens uw presentatie, dan is het tijd dat u het verschil leert tussen angst en de natuurlijke aanwezigheid van de adrenaline die u nodig heeft om uw pres(en)tatie te verrichten.
Leer te kijken naar iedereen, leer dat hun blik u juist kan ondersteunen en u helpen om iets aan hen te geven dat de vrucht is van uw inspanning en deskundigheid.
Misschien, inderdaad, is het tijd voor een training!

Volgende maand

Mythe 18: Het is belangrijk om alles wat u weet over het onderwerp te vertellen

…  door Rob Derksen (*)

Dit handzame en prettig leesbare boek is zowel een openhartig verhaal van Rob over zijn eigen achtergrond en de duidelijke aanleiding om een bepaald levenspad te volgen, als een betoverende en pakkende uiteenzetting van hoe het anders kan en mag – mits je bereid bent om buiten reguliere structuren te denken, te handelen en te laten behandelen. ‘Het’ is dan het aanpakken van zogenaamde ‘problemen’, zowel basale gedragsproblemen als de steeds zichtbaarder wordende fysieke klachten. En deze klachten zijn het resultaat van het omzeilen van ware oorzaken en/of het gebruik van farmaceutische (lichaamsvreemde, chemische) middelen.

Het boek van ruim 270 pagina’s is ingedeeld in slechts 9 hoofdstukken. De titels van deze hoofdstukken geven een helder beeld van de strekking van Robs vlot geschreven verhaal:

• Invloed van je ouderlijk gezin op je ‘zijn’
• De basisbehoeften
• Wat is het innerlijk kind?
• Je bént niet je gedrag of klacht!
• Schaduwkanten van ons Zijn of van ons gedrag
• Een andere kijk op psychische klachten
• Verslavingen en ‘dwangmatige’ gedragingen
• Je eigen ont-dekking
• De reis van je Ziel

Het boek maakt ons enorm bewust van de invloed die onze jeugdperiode heeft gehad op ons Zijn. In die periode krijgen wij de basis mee van onze ouders/opvoeders. Dat is dan het uitgangspunt voor hoe een mens zich na haar/zijn 18^e levensjaar gaat manifesteren. Een voor sommigen confronterend hoofdstuk, maar ‘noodzakelijk’ voor het proces van bewustwording.

Als voorbeeld voor de noodzaak van persoonlijke ontwikkeling vergelijkt Rob de weggestopte emoties met de kelder van een huis. In de loop der jaren raakt de kelder vol met dozen en allerlei spullen die eigenlijk weggegooid hadden moeten worden. Je eigen ‘kelder’ met onverwerkte, vaak emotioneel beladen gebeurtenissen is oneindig groot en functioneert als ballast die je energie, vitaliteit en oprechte daadkracht in het NU danig in de weg staat.

Ook schrijft Rob over de ‘berging’ van je huis. In de berging liggen allerlei kwaliteiten opgeslagen, die je om wat voor reden dan ook niet meer durft of kunt gebruiken. Uitpakken van de berging laat je handelen vanuit een innerlijke, autonome kracht.

Er zijn vele therapeutische benaderingen die het opruimen van je kelder en het uitpakken van je berging ondersteunen. In plaats van een overzicht te geven – iedereen moet toch zijn eigen weg vinden – geeft Rob tal van krachtige voorbeelden van individuen die hun ‘problemen’ hebben weten om te zetten in positieve, doelgerichte levensvaardigheden. En het middel? Bij het ingaan van de ‘kelder’ en ‘berging’ verwerken ze wat ze tegenkomen en leven vanuit een nieuw verworven eigen waarheid:

Je wordt steeds wijzer als je alsnog de lessen oppakt die je als kind alleen maar kon beleven.
Het inzichtelijk maken, uitpakken en aannemen van je opgeslagen kwaliteiten uit de berging.

Wat mij zo aanspreekt in dit boek is juist dát het me aanspreekt. In gewone taal (dus niet hoogdravend noch academisch, evenmin ‘Jip en Janneke’), met voorbeelden die de levenslessen illustreren zodat ik mee kan voelen en ook mijn eigen conclusies kan trekken. Verder – en dit is een zuiver persoonlijke zaak – ben ik heel blij met de wijze waarop Rob de spirituele dimensie behandelt. Juist deze dimensie zorgt voor de nodige ‘slagroom op de taart’ en plaatst de ‘problemen’ in het verhelderende licht van de ontwikkeling van je ware Zelf.

Ik ervaar dit boek als een toegankelijke ‘must’ voor een ieder die zowel aan zijn pad van ontwikkeling begint als voor hen die al langer op weg zijn en open staan voor waardevolle en inzichtrijke bijval.

(*) Volg de link om het boek te bestellen

U zult het er vast mee eens zijn dat uw geloofwaardigheid als spreker essentieel is wanneer u het doel van uw presentatie wilt bereiken.
Uiteraard, als u iemand bent die denkt dat het oplezen van informatie zonder contact met uw ‘toehoorder’ voldoende is, dan is dit onderwerp onbelangrijk voor u.
Dat laatste geldt ook als u in de voetsporen van de hoogleraar treedt die ooit zei: ‘Ik wil dat mijn publiek zich inzet om mij te volgen!’

Taal en vertrouwen
Hoe makkelijker uw luisteraars u kunnen volgen, des te sneller ze u begrijpen en des te duidelijker uw uiteindelijke boodschap overkomt.

Wanneer u onduidelijk bent, en de luisteraar ‘vraagtekens’ heeft, is hij de draad kwijt. Hoe kan hij u dan volgen?
Hoe ingewikkelder uw taal en uw grammatica, des te meer tijd de luisteraar nodig heeft om uit te pluizen wat hij zojuist heeft gehoord.
Gaat u alleen maar door dan haakt uw luisteraar af en hij is alleen maar blij als u klaar bent met praten.
Een verplicht, lauw applaus volgt.

‘Waar ging het over?’

‘Dat weet ik niet — het ging m’n ene oor in en m’n andere oor uit!’

U vraagt om een vervolgactie en u verbaast zich wanneer die uitblijft?!

‘Volgbaarheid’ en begrijpelijkheid
In de loop der jaren zijn er veel onderzoeken gedaan over de begrijpelijkheid van de taal.

Wat altijd blijkt, is dat korte zinnen makkelijker te volgen zijn.
Op papier, omdat de lezer op z’n eigen tempo leest en dus de tijd heeft om complexe grammatica te ontknopen, mogen de zinnen wat langer zijn.
Hoe lang? Een zin van ongeveer 17 woorden blijkt voor een ‘gemiddeld intelligente’ lezer makkelijk te volgen.
Hoe hoger de opleiding des te langer de zinnen mogen zijn.
Zoals u zich kunt voorstellen, horen advocaten en juristen tot de groepen die — kennelijk — de langste zinnen kunnen volgen en gebruiken.

Tijdens uw presentatie is het in uw voordeel om korte zinnen te gebruiken.
Zo komt u direct, zakelijk, professioneel en oprecht over.
U hoeft niets te verbergen door een ondoorgrondelijke woordstroom!

Wanneer uw zin langer dreigt te worden, kunt u het ‘korter’ laten overkomen door kleine pauzes in te bouwen.
U spreekt groepjes woorden uit die bij elkaar horen qua betekenis, u pauzeert even en u hervat de zin.
Zoals u misschien al weet, is het de stilte die de werkelijke kracht aan uw woorden geeft.

In de korte pauzes, ademt u uit. Als u uitademt en wacht, zult u vanzelf weer inademen. Dit heet in mijn jargon: ‘The lazy man’s guide to breathing!’
Met deze adem vult u uw longen, wat betekent dat u meer ‘brandstof’ voor uw stem heeft.
Zo brengt u meer levendigheid in uw stem: afwisseling in volume, intonatie en tempo.

Tip: wanneer u aan het schrijven bent en uw zin meer dan anderhalve regel op het schermpje overschrijdt, laat dat een signaal zijn om uw zinsconstructie aan te passen.
Kort het in of splits het op.

‘Geleerden’
In de academische en medische wereld is het de norm om ingewikkelde en lange zinnen te gebruiken.
Koppel dit aan een monotone stem en een boven gemiddeld spreektempo en u heeft de basis voor ‘down time’ (slapen) bij het gehoor.
(Ja, het is een onpersoonlijk ‘gehoor’, ‘zaal’, of ‘publiek’ in die wereld.)
Er is veel aandacht voor de inhoud en de logische structuur, en de tekst wordt vaak letterlijk opgelezen.

Misschien herinnert u zich dat toen u een kind was, een van uw ouders u naar bed bracht en een verhaaltje ging voorlezen zodat u snel in slaap zou vallen?
Veel sprekers hebben deze techniek kennelijk onthouden en passen het nog regelmatig met veel succes toe.

Tot slot
Hoe u gezien wordt, is altijd een toetssteen voor het hoe van uw presentatie.
De helderheid waarmee u spreekt — zowel met uw stem als in uw talkeuze — zegt dus veel over u als persoon, en daarmee over het bedrijf waar u werkt.

Denk aan de wijze woorden van Albert Einstein: ‘Brilliance is the art of taking the complex and making it simple.’
Of u dat ook kunt, is een eenvoudige en beheersbare keuze voor ú!

Volgende maand

Mythe 17: Een bekwame spreker vindt één persoon in de zaal om aan te kijken en om toe te spreken

Momenteel is nog maar een van Ram Dass’s indringende boeken in het Nederlands verschenen.
Het nieuwe boek, verschenen in 2011, is misschien zijn meest indringende.
Het is eigenlijk een uiteenzetting van de krachtige doch eenvoudige benadering van de weg van het hart.
Zoals Sri Sri Ravi Shankar zegt: “Love is not an emotion – it is your very being.”
Daarin ligt de essentie van Dass’s nieuwe uiteenzetting van de spirituele weg: de weg van het hart en de verbinding met het Goddelijke.

Twee werelden
Oppervlakkig gezegd, er zijn twee werelden waarin God ‘extern’ of ‘intern’ is. Er is de wereld van ‘ismen’ en dogma’s (Christendom, Islam …) waar God los staat van de mens die de opdracht heeft om deze externe God te verheerlijken.
Liefde en compassie zijn eerder cognitieve concepten dan door het hart gedragen staten van zijn.
Dit is de wereld van westerse religies.
En er is de wereld van – laten we voor de eenvoud zeggen – de oosterse godsdiensten, waar de mens zelf deel uitmaakt van God, die al in hem is, en waar de verbinding geheeld wordt door op te gaan in liefde.
Vanuit het hart van de mens, op grote afstand van de afleiding van zijn gedachten (‘the mind’).

Ram Dass …
… werd geboren als Michael Alpert in een gegoed Joods gezin, waar zijn vader – een immigrant uit Polen –veel bereikt had en directeur was van een spoorwegmaatschappij.
Door allerlei omwegen wordt Michael professor klinische psychologie aan Harvard. Hij gaat helemaal op in de ‘American dream’: huizen, auto’s, vliegtuig … maar merkt dat er steeds iets ontbreekt.
Op dezelfde gang waar hij zijn kantoor heeft, treft hij Timothy Leary, ook werkzaam aan de Universiteit, maar intens bezig met persoonlijk onderzoek met psychedelische middelen zoals LSD en nog veel meer.
Michael begint hem te volgen en ontdekt de wonderwereld van de door drugs veroorzaakte belevenissen. En nog steeds ontbreekt er iets.
Op zoek naar dat iets belandt hij eind jaren ’60 in India waar, door een aaneenschakeling aan bijzondere gebeurtenissen (sommige lezers zullen de kracht en waarde van synchroniciteit bespeuren!) hij Maharaj-ji (Neem Karoli Baba) ontmoet.
Vanaf dat moment, dat Ram Dass – de nieuwe naam die hij krijgt (‘dienaar van God’) – uitvoerig en ontroerend beschrijft in zijn boeken en lezingen, begint Michael Alpert te verdwijnen en wordt Ram Dass geboren.

Twee wegen, één duidelijke weg voor Ram Dass
Voor degenen die zoeken achter de illusie van de materiële wereld is het duidelijk dat er twee levensbasispaden zijn: de weg van het hoofd (cognitie, ratio, aanbidden van een God buiten zichzelf) en de weg van het hart (gevoel, spiritualiteit, directe ervaring van God).
Ram Dass’s boeken gaan over de weg van het hart, de ontluikende spiritualiteit en het leven in verbinding met een ‘guru’ (letterlijk, iemand die de duisternis ontneemt).
Het leven van miljoenen is verrijkt, misschien zelfs veranderd, door het lezen van boeken als ‘Be here now’ (zijn eerste boek), ‘Still here’ (een hartverwarmend verhaal over bewust ouder worden, en de verdieping van zijn spiritualiteit na een zware beroerte die hem bijna fataal werd ) en andere boeken die alle de moeite waard zijn … en nu zijn jongste boek dat een glimp geeft van de diepte van zijn rijkheid en rijpheid en hoe hij gegroeid is in zijn leven met en liefde voor Maharaj-ji, die al 30 jaar uit zijn lichaam is en die in die staat zo intens aanwezig is.
‘Be love now’ is een levendig levensverhaal dat intens naar meer smaakt. Naar nog meer verdieping. Het is zo’n boek waarvan ik het jammer vind wanneer ik het heb uitgelezen!

Someone asked Maharaj-ji, “How do I know if someone is my guru?”
Maharaj-ji said, “Do you feel he can fulfill you in every way spiritually? Do you feel he can free you from all desires and attachments? Do you feel he can lead you to final liberation?”
Maharaj-ji said, “The guru is not external. It is not necessary for you to meet your guru on the physical plane.”

Volgende maand

“Bekijk ze als mensen” door Rob Derksen